Ўзбекистон Халқ Ҳаракати
buy Instagram likes web tasarm instagram takipi satn al

Ўғузлар

Ўғузлар
05 Eylül 2018 - 10:00 'да юкланди ва 1108 марта ўқилди.

Ўғузлар конфедерация сафида Хоқон томонидан бошқарилган Туркий халқ.

Ўғузлар (араб. ва турк. Оğузлар, Оğуз) — туркийзабон қабилаларнинг 2 гуруҳи.

1) ТўққузЎ. қабила иттифоқи; 8-аср урхуненисей ёзувларида қайд етилган. 7-аср бошида Турк хоқонлиги таркибида пайдо бўлган. 744—45 йилларда Турк хоқонлиги тормор этилгач, ҳозирги МХР ҳудудида ўз давлатларини тузган уйғурлар қабила иттифоқида етакчи мавқега эга бўлишган.

840—866 йилларда қирғизлар томонидан сиқиб чиқарилган тўққузЎ. ҳозирги Синцзян ва Гансу вилоятига кўчиб ўтишган, Ганчжоу давлати ва Турфон давлатини (850—1250) барпо етганлар; бу ерда тўққизЎ. номи уйғур этноними билан алмашган.

2) 9—11-асрларда Орол ва Каспий денгизи бўйларидаги кўчманчи ва ярим ўтроқ қабилалар иттифоқи (ғузлар); Янгикент Ў. ябғуси қароргоҳи бўлган. 11-асрнинг 50—60-йилларида Ў.нинг бир қисми Ярослав Мудрийнинг ўғиллари томонидан тор-мор қилиниб, Киев князларининг вассаллари сифатида Рос дарёси бўйларига жойлашганлар; Сирдарё Ў.ининг бошқа қисми 10—11-аср бошида Бухоро ва Хуросон ерлари томон силжиганлар. 1040 йилдан сўнг салжуқийлар бош бўлган Ў. Ғарбий Осиё мамлакатларини босиб олганлар. 11 — 13-асрларда Ў. этноними Ўрта Осиё ва Эронда туркман, Яқин Шарқда еса турк этноними билан алмашган.

Ў. туркман, озарбайжон, турк ҳамда гагауз ва қорақалпоқлар этногенезида муҳим рол ўйнаган. Ў.нинг епик асарлари (“Китоби дадам Қўрқут”, “Ўғузнома”) сақланиб қолган. VI-асрда туркийлар Охота денгизидан Қримгача бўлган майдонни эгаллаган буюк салтанат тузишди ва салтанатнинг ривожланишида ўғузлар ҳам фаол иштирок этишди.

VIII-асрда туркий халққа мансуб нўлган уйғурлар улар ғарбга кўчишига мажбур қилишади. IХ-асрда ўғузларнинг бир қисми Волгани кечиб ўтди ва бижанакларни сиқувга олди. Х-асрда уларнинг бошқа қисми Бухорога кўчди ва ўтроқлашди.

ХI-асрда ўғузларнинг бир қисми Форсга, қолганлари Ўртаер денгизига кўчиши. Қолганлари эса Руснинг жанубий қисми орқали Болқон ярим оролига бориб жойлашди.

Салжуқийлар давлатини тузган салжуқлар асли ўғуз бўлишган, шу билан бирга ҳозирги кунда турклар туркманлар, озарбайжонлар ҳамда Анатолия туркларининг авлодлари ҳам ўғузлардир.

Ўғузларнинг аждодлари ўзбеклар, қозоқлар, қорақалпоқлар, бошқиртлар, татарларни ҳам этногенезида катта рол ўйнашган.

facebook.com

Etiketler :
Хабарга ўз изоҳингизни қолдиринг

Сўнгги хабарлар
Ўхшаш хабарлар
xxx video gratis porno italiano
paykasa instagram takipi hilesi instagram followers free followers ak bys ak etme bys shell indir php shell hacklink hacklink al hacklink satn al denizli escort tempobet giri altanya escort bayan ankara escort bayan maltepe escort umraniye escort eskiehir escorteskiehir escort eskiehir bayan escorteskiehir escort

rokettube