Фарғона қўрбошилари рўйхати

Фарғона қўрбошилари рўйхати
95 views
20 January 2019 - 9:00

Фарғона қўрбошилари рўйхати:

Шермуҳаммадбек 23 ёшида большевизмга қарши курашга киришиб, аввал 13 минг, сўнгра 103 минг лашкарга эга бўлган. Унинг етакчилигида Эргашбек, Мадаминбек, Холхўжа эшон, Парпибек, Муҳиддинбек, Омон Полвон, Нурмуҳаммадбек, Жонибек қозилар миллий-озодлик йўлида кураш олиб борганлар.

Кўқонлик Эргашбек 35 ёшида 6 йил уруш олиб борган, 12 минг аскари бўлган, муҳораба майдонида шаҳид бўлган.

Марғилонлик Мадаминбек 23 ёшида 10 минг аскари билан уч йил уруш олиб борган, 1920 йил майида шаҳид бўлган.

Ўшлик Холхўжа 43 ёшида 8 та лашкар бошлиқлари, 10 минг аскари бўлган; бир гуруҳ йигитлари билан Олой водийсида қор кўчкиси тагида қолиб кетган.

Андижонлик Парпибек қўрбоши 35 ёшида 8 нафар лашкар бошлиқларига, 10 минг жангчига эга бўлиб, 5 йил кураш олиб борган. 1921 йили Сузоқда шаҳид бўлган.

Кўкжарлик Муҳиддинбек 40 ёшидан бошлаб 11 та лашкарбоши, 13 минг қирғиз йигитларидан иборат жангчилар билан 7 йил уруш олиб бориб, шаҳид бўлди.

Наманганлик Омон Полвон 6 лашкарбоши, 8 минг аскар билан 7 йил жанг қилиб, шаҳид бўлган.

Яккатутлик Нурмуҳаммадбек 18 ёшида 7 йил уруш олиб бориб, 1975 йили Туркияда вафот этган.

Ўзганлик Жонибек қози миллий курашни бошлаганида 50 ёшда эди. У 4 нафар лашкарбошига ва 10 минг аскарга эга бўлиб, 7 йил уруш олиб борган, сўнг Шарқий Туркистонга муҳожир бўлиб ўтиб кетган.

Эргашбек қўрбошининг қўли остида қуйидаги лашкарбошилар бўлган:

Қўқонлик Эшмуҳаммадбек, 35 ёшда;
Олтиариқлик Тўйчибек, 35 ёшда;
Қўштегирмонлик Мирзо Улуғбек, 25 ёшда;
Яйпанлик Ислом Полвон, 35 ёшда;
Бешариқлик Ҳамдам ҳожи, 35 ёшда;
Қиссакўзлик Усмон дев, 30 ёшда;
Олтиариқлик Султон Ғозий, 40 ёшда;
Воруҳлик Мулла Пўлат, 30 ёшда;
Сўхлик Абдураҳим Махдум, 45 ёшда.
Мадаминбек қўрбошининг қўли остида қуйидаги лашкарбошилар бўлган:
Найзақайрағочлик Солиҳ Махдумбек, 30 ёшда;
Наманганлик Исмоил Полвон, 32 ёшда;
Қалмоқлик Усмонбек, 33 ёшда;
Оқёрлик Қозоқбойбек, 26 ёшда;
Қоракийиклик Ҳошнм Полвон;
Имомоталик Холхўжа Соҳиб қори, 35 ёшда; Аравонлик Йўлчибек, 32 ёшда;
Булоқбошилик Теша Қайсар, 30 ёшда;
Ўшлик Оқсоқ Ниёз, 25 ёшда;
Ўшлик Нўьмонбек, 20 ёшда;
Сузоқлик Мулла Умрзоқбек, 40 ёшда;
Ўшлик Саид Аҳмадбек, 25 ёшда;
Султонободлик Йўлдош Полвон, 30 ёшда.

Буларнинг ҳаммаси большевиклар билан жангларда шаҳид бўлган. Уларнинг ҳар бири қарамоғида 1000— 1200 нафардан ўзбек ўғлонлари бор эди.

Андижонлик Парпибек қўрбоши қарамоғида 7 нафар лашкарбоши бўлиб, ҳар бирида 1000—1200 йигит бўлган бу лашкарбошилар ҳам большевикларга қарши олиб борилган жангларда қаҳрамонларча шаҳид бўлишган. Улар қуйидагилардир:

Хирабеклик Юнусбек қўрбоши, 45 ёшда; Омончўралик Исроилбек;
Урганжилик Маҳкам ҳожи, 40 ёшда;
Мурободлик Қозоқбой, 25 ёш;
Мулла Абдураззоқ, 30 ёшда;
Андижонлик Охунжон, 35 ёшда;
Мирза Тоға, 50 ёшда.
Омон Полвоннинг қўли остидаги лашкарбошилар: Қуршоблик Раҳмонқулбек, 40 ёшда;
Балиқчилик Йўлдош Чумоқ, 30 ёшда;
Хўжабодлик Сотиболди қози, 32 ёшда;
Балиқчилик Рўзимуҳаммадбек, 27 ёшда;
Хивалик Ҳожи Тўрабек, 35 ёшда;
Момохонлик Бойтуманбек, 35 ёшда.

1000—1200 йигитларга раҳбарлик қилган бу лашкарбошилар ҳам шаҳид бўлганлар.
Мазкур ҳужжатга кўра, Нурмуҳаммадбекнинг қўмондонлиги остида қуйидаги 25 нафар лашкарбоши бўлган ( энг ёши 18 ёшлик):

Кумариқлик Сотиболди Соҳиб, 18 ёшда;
Гарбувалик Умар билан Тошмуҳаммад;
Абусиёлик Дардакбек;
Қорасоқоллик Эргаш Полвон ва Юсуф Полвон;
Сувкечиклик Асқарбек;
Чеклик Раҳматали;
Хонариқлик Жўрабек ва Эргаш;
Тевагумлик Авлиёхон Тўра;
Гарбувалик Рўзимуҳаммад;
Қизилоёқлик Аҳмад Полвон;
Зилгалик Алиёрбек ва Ғанихон;
Суқоқлик Тўхтасин;
Хўжаҳасанлик Умарали қулоқ;
Толмозорлик Мулла Ҳотам;
Шўрбулоқлик Муҳаммад Рўзибек;
Коросконлик Юсуфжон Маҳмуд;
Жугонлик Мулла Пўлат;
Шокир қўрбоши;
Тожикқишлоқлик Қўшмурод;
Олтиариқлик Қорабой;
Найнавалик Муҳаммадали.

Жонибек қозининг ихтиёрида 4 нафар лашкарбоши бўлиб, улар ҳам большевизм билан курашда шаҳид бўлганлар:

Шамсибек, 47 ёшда;
Олайқуллик Жамолбек, 30 ёшда;
Ўзганлик, қуршоблик Қодирбеклар 35 ёшда, қирғиз;
Қуршоблик Путиков, 34 ёшда, рус.

1927 йили Кобулдаги Боғи Алимардонда айтилган хотира ва тузилган шаҳид лашкарбошилар рўйхатидан кейин мана бу сўзлар битилган:

«Қабрингда роҳат топ, миллат шаҳидлари, ёш Фарғона мужоҳидлари, қаҳрамонлари.

Яшасун миллат қаҳрамонлари.

… Оҳ, Фарғона!».

facebook.com